Lokalizacja: Cmentarz Wojskowy na Powązkach, ul. Powązkowska 43/45, Warszawa
Kwatera: B 2, Rząd: TUJE, Grób: 14
Jan Topiński (1907-1971) ps.Janek, Karol
Urodził się 13.12.1907 roku w Krakowie, syn Marii i Karola (zecera i działaczem związku drukarzy). Ukończył studia na Uniwersytecie Jagiellońskim, uzyskując stopień doktora praw. Był aktywnie zaangażowany w działalność społeczną i polityczną. Pełnił funkcję sekretarza krakowskich struktur Towarzystwa Uniwersytetów Robotniczych (TUR), w 1929 roku zasiadał w Prezydium Zjazdu TUR w Krakowie. Działał również w Związku Niezależnej Młodzieży Socjalistycznej (ZNMS) – z ludźmi wywodzącymi się z tego środowiska związał się bliżej na wiele lat. W ZNMS poznał także swoją przyszłą żonę, Zofię. Był członkiem Polskiej Partii Socjalistycznej. Zawodowo pracował jako asesor sądowy oraz wizytator komorników. W 1937 roku przeniósł się do Warszawy, gdzie wraz z żoną zamieszkał na Żoliborzu. We wrześniu 1939 roku nie powrócił do pracy w sądownictwie i podjął zatrudnienie w Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej. W okresie konspiracji wchodził w skład Komitetu Głównego Organizacji Socjalistyczno-Niepodległościowej „Wolność”, był związany również z Socjalistyczną Organizacją Bojową (SOB). W późniejszym okresie należał do Polskich Socjalistów (przekształconej w 1943 roku w Robotniczą Partię Polskich Socjalistów). Pracował również w Biurze Informacji i Propagandy (BIP) Komendy Głównej Armii Krajowej. Podczas okupacji zajmował się niesieniem pomocy obywatelom pochodzenia żydowskiego, za co wraz z żoną został 27.11.2007 roku uhonorowany tytułem Sprawiedliwego wśród Narodów Świata. Po 1945 roku został członkiem tzw. koncesjonowanej PPS, był przeciwnikiem bezwarunkowego zjednoczenia z PPR (po 1948 członek PZPR), pozostając związanym ze środowiskiem dawnego ZNMS oraz pismem „Przegląd Socjalistyczny”. W okresie Polski Ludowej pracował w Centralnym Urzędzie Planowania, Państwowym Arbitrażu Gospodarczym i Głównej Komisji do spraw Upaństwowienia Przedsiębiorstw. Zasiadał w zarządzie Spółdzielni Wydawniczej „Wiedza”. Autor wielu publikacji z dziedziny prawa cywilnego i gospodarczego. Zmarł w Warszawie 11.12.1971 r.
Zofia Topińska z domu Bielicka (1910–2000)
Urodziła się 15.01.1910 roku w Krakowie, córka Józefa i Stefanii. Studiowała na wydziale psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego. W okresie studiów była aktywną działaczką Związku Niezależnej Młodzieży Socjalistycznej (ZNMS), gdzie poznała swojego przyszłego męża, Jana Topińskiego. Po przeprowadzce do Warszawy w 1937 roku podjęła pracę jako wychowawczyni w przedszkolu Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci (RTPD). W okresie okupacji niemieckiej w Radzie Głównej Opiekuńczej pracowała przy świetlicy dla dzieci przedszkolnym, angażowała się w pomoc obywatelom pochodzenia żydowskiego. Jej działalność obejmowała m.in. ukrywanie osób zagrożonych, wyrabianie dla nich fałszywych dokumentów tożsamości oraz potajemne przewożenie dzieci. Za te zasługi 27.11.2007 roku została wraz z mężem pośmiertnie uhonorowana tytułem Sprawiedliwej wśród Narodów Świata. Po 1945 roku powróciła do pracy pedagogicznej, zajmując się wychowaniem dzieci oraz szkoleniem przyszłych przedszkolanek. Należała do koncesjonowanej PPS a po 1948 do PZPR. W latach 60. obroniła pracę doktorską na Uniwersytecie Jagiellońskim. Była autorką licznych prac naukowych i popularnonaukowych z zakresu wychowania, a także pełniła funkcję redaktorki miesięcznika „Wychowanie Przedszkolne”. Zmarła 04.12.2000 roku w Warszawie.
Wojciech Topiński
Urodził się 02.03.1948 w Warszawie, syn Jana i Zofii. Polski działacz społeczny oraz opozycjonista w okresie PRL. Syn Jana i Zofii. Był m.in. uczestnikiem wydarzeń Marca 1968 roku, a także członkiem NSZZ „Solidarność” oraz Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR”. Zmarł 04.08.2024 w Warszawie
W grobie spoczywają: Jan Topiński | Zofia Topińska | Wojciech Topiński | Marta Renata Topińska z d. Wielogłowska (1935-2018) | Stanisław Topiński (1926-2003)
Lokalizacja grobu:
Kliknij mapę, aby przejść do lokalizacji grobu na stronie Zarządu Cmentarzy Komunalnych w Warszawie
Żródła: Yad Vashem Topiński Jan & Topińska Zofia , Historia pomocy – Rodzina Topińskich | Polscy Sprawiedliwi, Polski Słownik Biograficzny, Władysław Bartoszewski „Środowisko naturalne. Korzenie”, Biuletyn Informacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej, Wacław Zagórski „Wolność w niewoli”, J. Topiński, Wyniszczony oddział [w:] Leszek Raabe we wspomnieniach przyjaciół”. Zdjęcie grobu z dnia 04.06.2026 r. projekt Czerwony Goździk.
Przygotował Dariusz Bondar
