[Zawiercie] Pamięci pokoleń walczących i pracujących dla niepodległej i sprawiedliwej Polski

Published on przez Czerwony Goździk

Lokalizacja: Zawiercie ul. Leśna 8 / budynek Urzędu Skarbowego

Tablicę powyższą odsłonięto w dniu 04.10.2020 roku.

Tablica upamiętnia:

Masłoński Aleksander (1864- 1933) polski działacz niepodległościowy i socjalistyczny, członek Polskiej Partii Socjalistycznej. Z zawodu był ślusarzem, pracował w fabryce Towarzystwa Akcyjnego Zawiercie (TAZ), z której został zwolniony za prowadzenie działalności socjalistycznej. Przeprowadził się wówczas do Marek pod Warszawą, a następnie do Łodzi. Z powodu swojej aktywności politycznej był prześladowany i aresztowany przez władze carskie. Po wyjściu na wolność w 1896 roku i ponownym zagrożeniu aresztowaniem wyemigrował z kraju. Przebywał w Austrii, Szwajcarii, Niemczech oraz w Stanach Zjednoczonych. Do kraju powrócił w 1915 roku i wstąpił do Legionów Polskich Józefa Piłsudskiego. Po odzyskaniu niepodległości zamieszkał w Zawierciu, gdzie zmarł w 1933 roku.

„1889-2019 | 130 – LECIE SOCJALISTYCZNEGO RUCHU NIEPODLEGŁOSCIOWEGO NA ZIEMI ZAWIERCIAŃSKIEJ | 1980-2020 | 40 – LECIE POWSTANIA NSZZ SOLIDARNOŚĆ I NSZZ RI SOLIDARNOŚĆ | PAMIĘCI POKOLEŃ WALCZĄCYCH I PRACUJĄCYCH DLA NIEPODLEGŁEJ I SPRAWIEDLIWEJ POLSKI | TWÓRCOM POLSKIEJ PARTII SOCJALISTYCZNEJ I ORGANIZACJI BOJOWEJ PPS NA ZIEMI ZAWIERCIAŃSKIEJ, KTÓRZY W SZEREGACH LEGIONÓW MARSZAŁKA JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO WYWALCZYLI NIEPODLEGŁOŚĆ | ALEKSANDROWI MASŁOŃSKIEMU NESTOROWI RUCHU SOCJALISTYCZNEGO ZAWIERCIA I ZAGŁĘBIA, LEGIONIŚCIE | ICH KONTYNUATOROM NIEPOKORNYM – LUDZIOM OPOZYCJI SOLIDARNOŚCIOWEJ ZIEMI ZAWIERCIAŃSKIEJ | SPŁACAJĄC DŁUG PAMIĘCI WOLNI ZAWIERCIANIE | STARANIEM POWIATU ZAWIERCIAŃSKIEGO | ZAWIERCIE SIERPIEŃ-WRZESIEŃ 2020 R”

Uwagi: W pierwotnym projekcie obok podobizny Aleksandra Masłońskiego widniał emblemat PPS, wykreślono również propozycję „nieznanym i zapomnianym robotnikom sprawy Niepodległej i drugiego człowieka”.

Uroczystość odsłonięcia tablicy, zdjęcie za: Instytut Pamięci Narodowej

Upamiętnienie jest wynikiem usunięcia wcześniejszej tablicy „Stulecia Polskiego Ruchu Robotniczego”. Demontażu dokonano na zlecenie Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego (wojewoda Jarosław Wieczorek), na podstawie ustawy „dekomunizacyjnej” oraz decyzji IPN, który uznał partię Proletariat za organizację terrorystyczną. Tablica została również wykreślona przez Wojewodę Śląskiego z ewidencji miejsc pamięci narodowej. Starostwo Powiatowe w Zawierciu postanowiło jednak – zamiast całkowitego usunięcia – wymienić tablicę na obecną.

Inskrypcje widniejące na starej tablicy:

1882 Stulecie Polskiego Ruchu Robotniczego 1982 | Pokolenia Bojowników o Wolność Niepodległość i Sprawiedliwość Społeczną | Działaczom Ruchu Robotniczego Ziemi Zawierciańskiej w Rocznicę „Wielkiego Proletariatu” | Społeczeństwo Miasta Zawiercia, wrzesień 1982″

„Zdekomunizowana” tablica, zdjęcie za Ciekawa Przeszłość

Źródła: Odsłonięcie tablicy upamiętniającej walczących o niepodległość Ojczyzny, związanych z ruchem robotniczym, wywodzących się z PPS, Legionów i Solidarności w Zawierciu, 4 października 2020 – Aktualności Instytut Pamięci Narodowej – Katowice , Pamięci niepodległościowego ruchu robotniczego – Starostwo Powiatowe w Zawierciu , Analiza historyczno-funkcjonalna upamiętnienia, perspektywy i propozycja. Wydział Promocji Powiatu I Współpracy z NGO, Starostwo Powiatowe w Zawierciu, Kwartalnik Kronika Ruchu Rewolucyjnego w Polsce nr 1, 1935 r.

Przygotował Dariusz Bondar, zdjęcie tablicy ze zbiorów projektu Czerwony Gożdzik.

Dodaj komentarz